Thị trường AI search đang dồn về ba cái tên. Theo dữ liệu Similarweb tháng 5/2026, ChatGPT chiếm 53,9% lượt truy cập toàn cầu trong nhóm bảy AI assistant lớn, Gemini theo sau với 27,9%, và Claude ở vị trí thứ ba với 9,2%. Perplexity và Microsoft Copilot cùng dừng ở mức 1,3% mỗi nền tảng. Sự tập trung ở đỉnh là rõ ràng. Câu hỏi là: thị phần nhỏ có nghĩa là không còn đáng theo dõi?
Vì sao có tranh luận về việc loại Perplexity?
Ross Hudgens, CEO của Siege Media, đã thẳng thắn lên LinkedIn với một tuyên bố: “Mọi người nên loại Perplexity ra khỏi công cụ theo dõi LLM (mô hình ngôn ngữ lớn) ngay hôm nay.” Theo tường thuật của Search Engine Journal, lý do ông đưa ra là thị phần Perplexity đang co lại nhanh, và giữ nó ngang hàng với ChatGPT hay Gemini sẽ làm méo bức tranh hiển thị AI thực sự của thương hiệu.
Lo ngại này không phải vô căn cứ. Nếu một nền tảng theo dõi đặt Perplexity cùng trọng số với ChatGPT, một kết quả bất thường từ Perplexity có thể kéo điểm tổng hợp đi theo cách không phản ánh thực tế người dùng.
Dữ liệu StatCounter về referral share (tỷ lệ click mà mỗi nền tảng AI dẫn ra ngoài đến các website khác) cho thấy mức độ thay đổi. Tháng 6/2026, Perplexity chiếm 7,91% referral share toàn cầu, gần như ngang Gemini ở mức 7,94%. Đến tháng 8/2026, Perplexity tụt xuống còn 4,31%, còn Gemini vọt lên 10,9%. Hai tháng, khoảng cách mở rộng rõ rệt.
Lượt ghé thăm và lượt giới thiệu: hai con số kể hai câu chuyện khác nhau
Hai bộ dữ liệu này đo hai thứ khác nhau và có thể chỉ về hai hướng trái chiều.
Dữ liệu visit (lượt truy cập) của Similarweb cho biết có bao nhiêu người mở mỗi nền tảng. Dữ liệu referral của StatCounter cho biết mỗi nền tảng dẫn người dùng click ra ngoài bao nhiêu lần. Tháng 6/2026, referral share của Perplexity trông có vẻ ngang ngửa Gemini, dù visit share của Gemini lớn hơn Perplexity hơn 20 lần.
Lý do nằm ở cách thiết kế giao diện. Perplexity vốn hiển thị nhiều đường dẫn nguồn bên cạnh câu trả lời, khiến người dùng có xu hướng click ra ngoài nhiều hơn, đẩy referral share lên cao so với quy mô người dùng thực. Ngược lại, Gemini và ChatGPT ngày càng xử lý câu hỏi ngay trong nền tảng mà không cần click ra ngoài. Lượt dùng cao không đồng nghĩa với referral share cao.
Với publisher và thương hiệu đang theo dõi lượng click từ AI, dữ liệu referral vẫn có giá trị, bất kể nền tảng nào là nguồn gốc.
Cột mốc 1 tỷ người dùng của Gemini thay đổi cuộc chơi như thế nào?
Tháng 8/2026, Google thông báo Gemini app đã vượt 1 tỷ người dùng hàng tháng, trở thành sản phẩm phát triển nhanh nhất trong lịch sử Google. Theo thông báo của Google, 63% người dùng Gemini hiện tương tác bằng giọng nói, hơn 100 triệu người dùng đang hoạt động trên iOS, ứng dụng tạo ra hơn 150 triệu hình ảnh mỗi ngày, và có thể tự động thực hiện hành động trên hơn 40 ứng dụng phổ biến.
Quy mô này thay đổi cách tính về hiển thị AI. Một thương hiệu xuất hiện trong câu trả lời của Gemini giờ có thể tiếp cận lượng người dùng ngang bằng một mạng xã hội lớn. Gemini không còn là đối thủ thách thức ChatGPT về số người dùng như năm 2025. Nó đã chiếm một tầng riêng, và khoảng cách đó mở rộng nhanh chỉ trong hai tháng tính riêng referral share.
Claude tiến vào doanh nghiệp lớn: tín hiệu gì cho hiển thị AI?
Claude đang đi theo một hướng khác. Anthropic và PwC công bố mở rộng quan hệ đối tác chiến lược, trong đó PwC triển khai Claude Code và Cowork cho đội ngũ toàn cầu. Hai bên lên kế hoạch đào tạo và cấp chứng chỉ cho 30.000 chuyên gia PwC về Claude, đồng thời PwC ra mắt đơn vị kinh doanh tài chính mới (Office of the CFO) xây dựng trên công nghệ Anthropic.
Theo Anthropic, Claude đang vận hành trong môi trường thực tế ở các lĩnh vực như bảo lãnh bảo hiểm (insurance underwriting), security operations (vận hành an ninh mạng), và phát triển phần mềm, rút ngắn thời gian xử lý tới 70%. Quy trình bảo lãnh bảo hiểm trước đây mất 10 tuần nay chỉ còn 10 ngày.
Con số 9,2% visit share trong dữ liệu Similarweb tháng 5/2026 phản ánh một nền tảng vẫn đang xây dựng tệp người dùng phổ thông. Nhưng với thương hiệu B2B và dịch vụ chuyên nghiệp, mức độ liên quan của Claude như một kênh hiển thị AI có thể vượt xa những con số đó. Khi doanh nghiệp lớn triển khai AI, lượt dùng tập trung vào tay đội ngũ ra quyết định có giá trị cao.
Microsoft Copilot: nền tảng nhóm ba vẫn đáng theo dõi
Copilot cùng đứng ở mức 1,3% với Perplexity trong dữ liệu Similarweb tháng 5/2026. Cùng lúc đó, Microsoft đang ký các hợp đồng triển khai quy mô lớn. Theo trang Microsoft AI in Action, Westpac đang triển khai AI đến 35.000 nhân viên và nhà thầu. Trường Đại học Manchester trở thành trường đại học đầu tiên trên thế giới cấp quyền truy cập Microsoft 365 Copilot cho toàn bộ 65.000 sinh viên và nhân viên.
Các đợt triển khai doanh nghiệp quy mô này có thể thay đổi dữ liệu sử dụng nền tảng trước khi các chỉ số tiêu dùng kịp phản ánh.
Thị trường AI đang chia thành ba tầng, không phải một bảng xếp hạng cố định
Phân tích của Search Engine Journal về lập luận của Hudgens đề xuất một cách đọc dữ liệu hữu ích hơn: thay vì tìm ranh giới rõ ràng giữa “cần theo dõi” và “có thể bỏ qua”, hãy nhìn nhận cấu trúc ba tầng đang hình thành.
ChatGPT đứng một mình ở đỉnh. Gemini và Claude tạo thành tầng hai cạnh tranh. DeepSeek, Grok, Perplexity và Copilot ở tầng ba với quy mô hiện diện nhỏ hơn đáng kể.
Search Engine Journal dẫn một ví dụ lịch sử đáng suy nghĩ. Tại hội nghị tìm kiếm tháng 3/2002, có người đề xuất đơn giản hóa báo cáo bằng cách chỉ theo dõi năm công cụ tìm kiếm lớn nhất thời đó: Yahoo, Excite, Lycos, AltaVista và Ask Jeeves. Google không có trong danh sách đó, dù đang tăng thị phần rất nhanh. Điều đó hóa ra là một thiếu sót quan trọng.
Không ai nói Perplexity sẽ trở thành Google tiếp theo. Nhưng thị trường trông có vẻ ổn định cho đến khi nó không còn ổn định nữa.
Điều này có nghĩa gì cho chiến lược theo dõi hiển thị AI?
Cách đơn giản nhất để hình dung vấn đề: bảng theo dõi hiển thị AI của bạn giống như một cuộc thăm dò dư luận. Nếu cuộc thăm dò đó đặt Perplexity ngang trọng số với ChatGPT, kết quả bị nhiễu theo cách tương tự như cho một thành phố 1.000 dân cùng trọng số bầu cử với một thành phố 40 triệu người. Điểm tổng hợp trở thành con số vô nghĩa.
Nhưng loại bỏ hoàn toàn nền tảng nhỏ hơn có nghĩa là bạn sẽ không nhận ra khi nó bắt đầu lớn nhanh.
Câu hỏi quan trọng không phải là “giữ hay bỏ Perplexity”. Mà là liệu bảng theo dõi của bạn có đang gán trọng số (weighting) cho từng nền tảng tương xứng với mức độ liên quan thực sự với đối tượng của bạn hay không. Một công ty B2B an ninh mạng mà khách hàng dùng Perplexity để tra cứu tài liệu kỹ thuật sẽ có câu trả lời khác hoàn toàn so với một thương hiệu tiêu dùng đại chúng.
Góc nhìn Hingewise
Vấn đề thực sự không phải là Perplexity còn giá trị hay không. Hầu hết các bảng theo dõi hiển thị AI hiện nay đang đo sai thứ cần đo.
Hãy thử với một ví dụ cụ thể: một công ty B2B bán phần mềm bảo mật doanh nghiệp. Khách hàng của họ là CTO, kỹ sư, người phụ trách mua sắm. Những người này có thể mở Perplexity để tra cứu tài liệu kỹ thuật, ngay cả khi Perplexity chỉ chiếm 1,3% visit share toàn cầu. Trong khi đó, 53,9% lượt dùng ChatGPT có thể phần lớn là người viết email, học sinh làm bài tập, hoặc người dùng giải trí không liên quan gì đến B2B. Cùng con số, khác hoàn toàn ý nghĩa.
Có hai điểm mà các nguồn dữ liệu hiện tại chưa nói đủ. Một là, cả visit share lẫn referral share đều không đo được điều quan trọng nhất với GEO (tối ưu hiển thị trên AI): tần suất mỗi nền tảng nhắc đến thương hiệu của bạn khi người dùng đặt câu hỏi đúng ngành. Một nền tảng ít người dùng nhưng hay trả lời đúng câu hỏi của khách hàng mục tiêu có thể giá trị hơn nền tảng khổng lồ mà phần lớn lượt dùng nằm ở mục đích khác. Hai là, bước đi của Claude với PwC và Copilot với các tập đoàn lớn đang phác thảo một xu hướng tách đôi: hiển thị AI đang chia thành nhánh consumer (người dùng phổ thông) và enterprise (doanh nghiệp). ChatGPT dẫn đầu consumer. Claude và Copilot đang lặng lẽ chiếm enterprise visibility, dù con số tổng hợp chưa phản ánh điều đó.
Nhận định của Hingewise: theo dõi ba nền tảng chính là đủ cho hầu hết thương hiệu tiêu dùng. Nhưng nếu bạn hoạt động trong B2B hoặc ngành kỹ thuật, tắt Perplexity và Copilot khỏi radar sớm hơn mức độ trưởng thành thực sự của thị trường là một rủi ro không cần thiết.
Trước khi điều chỉnh bảng theo dõi hiển thị AI của bạn
- Xác định đối tượng mục tiêu của bạn thực sự dùng nền tảng nào, qua khảo sát khách hàng hoặc phân tích referral data của chính mình.
- Kiểm tra xem công cụ theo dõi hiển thị AI đang dùng có gán trọng số theo thị phần hay đặt mọi nền tảng ngang nhau.
- Tách riêng báo cáo visit share và referral share vì hai con số này phản ánh hai thực tế khác nhau.
- Nếu bạn trong B2B: xem xét riêng referral data từ Perplexity và Claude, không chỉ nhìn vào visit share tổng hợp.
- Theo dõi xu hướng theo tháng thay vì snapshot một thời điểm, vì thị phần AI thay đổi rất nhanh (ví dụ: referral share Perplexity giảm gần một nửa chỉ trong hai tháng).
- Đặt cảnh báo khi bất kỳ nền tảng nhóm ba nào tăng referral share hơn 2 điểm phần trăm trong vòng 30 ngày.
Thị trường AI search đang chuyển động nhanh và không theo đường thẳng. Điều đáng theo dõi tiếp là liệu Gemini có tiếp tục tăng referral share tương xứng với quy mô visit share, và các đợt triển khai doanh nghiệp quy mô lớn của Claude và Copilot có bắt đầu xuất hiện trong dữ liệu tiêu dùng rộng hơn hay không.
Nguồn: Search Engine Journal · Google Blog · Anthropic · Microsoft AI in Action
Bài viết được soạn với sự hỗ trợ của AI từ các nguồn dẫn ở trên và đối chiếu với các nguồn đó trước khi đăng. "Góc nhìn Hingewise" là nhận định biên tập của Hingewise, dựa trên khung phân tích và lập trường chúng tôi dùng trong công việc GEO. Cách chúng tôi làm việc: Chính sách biên tập.