Google vừa bổ sung vào Search Console một toggle cho phép chủ website loại nội dung của mình khỏi AI Overviews, AI Mode và các tính năng AI trên Discover mà không ảnh hưởng đến thứ hạng tìm kiếm thông thường. Đây là quyền kiểm soát chưa từng có trước đây. Nhưng dữ liệu từ NewzDash công bố tuần này cho thấy sự đánh đổi phức tạp hơn nhiều so với một toggle đơn giản có thể giải quyết, bởi AI và kết quả tự nhiên đôi khi không phải hai bề mặt tách biệt.
Toggle tắt AI Overviews trong Search Console thực sự kiểm soát gì?
Tính năng nằm ở Settings > Search generative AI trong Search Console. Theo tài liệu hỗ trợ của Google, mặc định là cho phép link và nội dung của bạn xuất hiện trong các tính năng AI, bao gồm hiển thị dưới dạng link và giúp “ground” (neo thực tế cho AI, tức là cung cấp ngữ cảnh có căn cứ để AI bám vào khi tạo phản hồi) các câu trả lời trong AI Overviews, AI Mode và Discover. Chọn loại trừ đồng nghĩa nội dung của bạn bị xóa hoàn toàn khỏi tất cả các tính năng đó, kể cả vị trí link. Bạn sẽ không nhận bất kỳ impression hay traffic nào từ các tính năng AI đó.
Google xác nhận bắt đầu áp dụng các thay đổi từ ngày 17/6. Sau khi chỉnh, thường mất vài ngày để xử lý, rồi nội dung sẽ biến mất trong vòng 1-2 ngày, dù caching (lưu tạm bản cũ của trang trên hệ thống Google) có thể kéo dài thêm. Tính năng vẫn đang được triển khai dần cho một nhóm tài khoản nhất định.
Jamie Indigo, Director of Technical SEO tại Cox Automotive, phát hiện tính năng này trên tài khoản Mỹ vào tháng 7 và đăng lên LinkedIn: “Search generative AI controls in Google Search Console. Tôi không phải người Anh mà cũng không phải sinh nhật tôi!”
Tại sao cơ quan quản lý Anh thúc đẩy tính năng này ra đời?
Tháng 6/2025, Cơ quan Cạnh tranh và Thị trường Anh (CMA) đưa ra yêu cầu bắt buộc với Google: phải trao cho chủ website quyền kiểm soát rõ ràng hơn về cách nội dung của họ được dùng trong AI tổng hợp. Google bắt đầu thử nghiệm toggle với các tài sản web ở Anh ngay trong tuần đó.
Với nhà xuất bản ở Anh, đây là yêu cầu bắt buộc với thời hạn tuân thủ kéo dài sang năm sau. Ngoài Anh, tính năng này là lựa chọn tự nguyện của Google. Cả hai lộ trình đều dẫn đến cùng một công cụ kiểm soát, và theo Search Engine Journal, toggle bắt đầu xuất hiện trên tài khoản ngoài Anh từ tháng 7.
Trước đây nhà xuất bản có những công cụ nào?
Cho đến năm nay, không có cách nào để tách riêng các tính năng AI khỏi Search thông thường. Robots.txt, noindex và snippet directive là những giải pháp thô. Nosnippet, chẳng hạn, xóa nội dung khỏi AI Overviews nhưng đồng thời cũng xóa luôn snippet truyền thống, một đánh đổi trắng/đen mà Google thừa nhận vào tháng 1/2025 khi nói đang tìm kiếm các công cụ kiểm soát riêng dành cho AI.
Google-Extended là một robots.txt token (một dòng thêm vào file robots.txt để gửi chỉ dẫn đến từng crawler cụ thể) nhắm đến một vấn đề hoàn toàn khác. Theo tài liệu crawler của Google, Google-Extended kiểm soát việc nội dung thu thập được có thể dùng để huấn luyện các thế hệ mô hình Gemini tương lai, phục vụ Gemini Apps, Vertex AI API và grounding trong Gemini Apps. Nó không kiểm soát việc nội dung có xuất hiện trong AI Overviews hay AI Mode trong Search hay không.
Toggle mới trong Search Console lấp đúng khoảng trống đó.
Những gì toggle này không làm được
Năm điểm cần nắm rõ trước khi thay đổi bất cứ thứ gì:
- Không phải tín hiệu xếp hạng. Tài liệu hỗ trợ của Google ghi rõ: công cụ kiểm soát này không được dùng như tín hiệu xếp hạng hay tín hiệu inclusion (đưa vào chỉ mục) ảnh hưởng đến các phần khác của Search.
- Không ảnh hưởng đến việc huấn luyện AI. Để giới hạn nội dung dùng để huấn luyện các mô hình Gemini tương lai, bạn vẫn cần Google-Extended trong robots.txt. Đây là hai công cụ riêng biệt, không thay thế nhau.
- Không ghi đè Merchant Center hay Google Ads. Việc tham gia Shopping vẫn là quyết định riêng.
- Vẫn phục vụ Search thông thường. Nội dung của bạn vẫn có thể giúp Google hiểu ngôn ngữ truy vấn và ngôn ngữ trang cho Search tổng thể, dù đã opt-out khỏi tính năng AI.
- Kế thừa mặc định theo thuộc tính cha. Nếu property của bạn có parent property trong Search Console, nó tự động kế thừa cài đặt của parent, trừ khi bạn chủ động ghi đè ở cấp con.
Khi AI và kết quả tự nhiên dùng chung một bề mặt
Đây là chỗ sự đánh đổi trở nên phức tạp. Theo NewzDash, đơn vị theo dõi khả năng hiển thị tin tức cho nhà xuất bản, các carousel Top Stories từ Search tự nhiên hiện đang render (hiển thị trực tiếp) bên trong AI Overviews trên kết quả tin tức trending tại Mỹ.
Nếu điều đó đang xảy ra với nội dung của bạn, toggle loại bạn ra khỏi tính năng AI cũng có thể cùng lúc kéo bạn ra khỏi vị trí Top Stories nằm bên trong AI Overview đó.
Công cụ kiểm soát này coi AI và kết quả tự nhiên là hai lớp riêng biệt. Trang kết quả thực tế của Google đôi khi không làm vậy.
John Shehata, CEO và nhà sáng lập NewzDash, đã nêu đây là vấn đề còn bỏ ngỏ với các nhà xuất bản đang đánh giá công cụ này, theo Search Engine Journal.
Góc nhìn Hingewise: opt-out hay không, câu trả lời nằm trong dữ liệu của chính bạn
Phần này là nhận định của Hingewise, phân biệt với thông tin từ các nguồn dẫn trên.
Khi bạn opt-out, bạn không tắt một lớp AI phủ lên nội dung của mình. Bạn đang rút bản thân khỏi một bề mặt mà AI và kết quả tự nhiên đã nhập làm một.
Hình dung thế này: một trang kết quả tin tức có card Top Stories của bạn nằm bên trong khung AI Overview. Toggle không phẫu thuật lấy lớp kính AI ra. Nó lấy cái card đi. Đó là sự khác biệt mà ai đang ra quyết định dựa trên traffic cần hiểu thật rõ.
Với nhà xuất bản sống nhờ traffic giới thiệu từ Top Stories, quyết định cần dựa vào dữ liệu thực, không phải giả định. Nội dung của bạn đang nhận impression trong AI Overviews không? Traffic từ đó có đang chuyển đổi? Opt-out mà không có baseline này có thể khiến bạn mất traffic từ một bề mặt đang hoạt động tốt mà bạn chưa kịp nhận ra.
Với thương hiệu ít phụ thuộc vào traffic bài viết nhưng lo ngại về kiểm soát câu chuyện trong phản hồi AI, phép tính lại khác. Opt-out loại bỏ nội dung của bạn khỏi input của AI, điều này có thể quan trọng nếu nội dung đang bị trích dẫn theo cách bạn không muốn chứng thực.
Một điều các nguồn không đề cập: opt-out không đảm bảo vị trí của bạn trong AI Overview biến mất hoàn toàn. Tài liệu của Google xác nhận rằng “nội dung từ các trang khác vẫn sẵn có trong những tính năng đó, và có thể xuất hiện tương tự như nội dung của bạn.” Bạn rút đi, đối thủ có thể lấp vào chỗ trống. Đó không phải lý do để ở lại. Đó là lý do để ra quyết định dựa trên dữ liệu của chính bạn.
Cần kiểm tra gì trước khi chạm vào toggle:
- Mở báo cáo Performance trong Search Console, lọc riêng theo “Search type: Discover” và “Search type: Web”, xem nội dung nào đang nhận impression từ các tính năng AI.
- Kiểm tra trực tiếp trên Google Search xem Top Stories của bạn có đang render bên trong khung AI Overviews không.
- Đối chiếu CTR (tỷ lệ nhấp) từ AI Overviews so với Search tự nhiên, nếu bạn có dữ liệu.
- Xác định nội dung nào đang bị AI trích dẫn theo cách bạn không kiểm soát hoặc không muốn.
- Nếu property của bạn có parent property trong Search Console, kiểm tra cài đặt ở cấp parent trước khi ghi đè ở cấp con.
- Cân nhắc opt-out theo từng property thay vì áp một quyết định chung cho toàn bộ tài sản web.
Toggle này đánh dấu lần đầu tiên khả năng hiển thị trong AI Search và trong Search tự nhiên chính thức trở thành hai biến số riêng biệt cần theo dõi. Vấn đề là ranh giới kỹ thuật đó chưa được phản ánh đầy đủ trên trang kết quả thực tế. Đây không phải lỗi của toggle mà là bản chất của một giai đoạn chuyển tiếp. Lập trường của Hingewise: không có câu trả lời đúng chung cho mọi website. Quyết định nên opt-in hay opt-out phải dựa trên những gì dữ liệu của bạn đang cho thấy, không phải nguyên tắc chung hay xu hướng nghe có vẻ hợp lý.
Nguồn:
- Search Engine Journal, What Opting Out of Google’s AI Search Features Means Now
- Google Search Console Help, Search generative AI control
- Google Developers, Google Common Crawlers (Google-Extended)
Bài viết được soạn với sự hỗ trợ của AI từ các nguồn dẫn ở trên và đối chiếu với các nguồn đó trước khi đăng. "Góc nhìn Hingewise" là nhận định biên tập của Hingewise, dựa trên khung phân tích và lập trường chúng tôi dùng trong công việc GEO. Cách chúng tôi làm việc: Chính sách biên tập.